Geplaatst op
Dinsdag 8 juli 2025
Geplaatst door
Marrinda Mensink
Zijn opleiding tot priester maakte Joep Bekker niet af. Maar mensen helpen met levensvragen, dat bleef als een rode draad door zijn leven lopen. Hij werd docent levensbeschouwing op een middelbare school. Eenmaal met pensioen ging hij aan de slag als vrijwilliger in de terminale zorg.
Totdat het nachtelijke waken hem na tien jaar opbrak. Een eind aan zijn inzet als vrijwilliger bij ZwolleDoet! kwam er echter niet, want coördinator Mieke Voswijk weet hem bij bijzondere hulpvragen nog altijd te vinden. ‘Ik wist dat ik iets met grenssituaties wilde doen, ook doordat ik in mijn eigen familiekring meerdere keren met het overlijden van dierbaren te maken had gehad. Eerst dacht ik aan vrijwilligerswerk bij een hospice, maar daar kwamen naar mijn smaak te veel huishoudelijke taken bij kijken. Bij ZwolleDoet! vond ik wel wat bij mij paste, waken bij mensen thuis. Ik volgde de basiscursus VPTZ (vrijwillige palliatieve terminale zorg, red.) en begon. Ik heb het altijd heel zinvol werk gevonden. Niet eens zozeer voor degene die aan het sterven was, maar vooral ook voor de mantelzorger. Dat ik die wat zorg uit handen kon nemen, een rustig moment voor hem- of haarzelf kon bieden, dat is veel waard.’ Empathie en mensenkennis
‘Mieke en haar collega maken de matches tussen de hulpvrager en de vrijwilliger. Mieke is een wijze vrouw, met enorme empathie voor iedereen en een goede mensenkennis. Ze maakt gebruik van de mogelijkheden die een vrijwilliger heeft en zo kan ze vrijwel iedere hulpvrager helpen. Dat kan alleen doordat Mieke en haar collega hun vrijwilligers echt kennen. Ze tonen oprechte belangstelling en er is altijd ruimte voor een gesprek. Sinds ik op mijn 73e besloot te stoppen met dit vrijwilligerswerk, weet ze me dan ook nog steeds keer op keer te vinden. Bij ZwolleDoet! komen immers meer hulpvragen binnen dan alleen verzoeken voor vrijwillige terminale zorg. Mieke weet me dan precies te vragen voor klussen die ook echt wat voor mij zijn.’
De eerste inzet nadat ik ‘eigenlijk was gestopt’ was bij een arts met een hersentumor. Hij kon nog lang te leven hebben, maar het kon ook ieder moment voorbij zijn, want zo’n tumor kan exploderen. Ook had hij uitvalsverschijnselen. Zijn vrouw wilde eens in de week een boodschap kunnen doen of ergens op bezoek kunnen gaan. Maar dan wel zonder dat ze haar man alleen moest laten. Negen maanden lang ben ik er een halve dag in de week geweest. Wat mij sterk is bijgebleven aan deze inzet, is dat de man steeds slechter werd, maar zijn humor behield. Als hij naar het toilet moest, liep ik voor hem uit. Hij hield zijn hand op mijn schouder. Steevast zei hij dan ‘a dead man walking’. Omdat ik vanuit mijn vak ook als voorganger bij uitvaarten ben geweest, heb ik met hem en zijn vrouw ook meegedacht hoe ze zijn uitvaart konden vormgeven.’
‘Momenteel ben ik alweer 2 jaar actief bij een mevrouw van 88 jaar die van alles rondom haar overlijden goed geregeld wil hebben en daar alleen niet uitkomt. Toen Mieke me voor het eerst over haar vertelde, zei ze, ‘dit is een heel interessante vrouw’. En dat bleek. Ze woonde in Zwolle met haar man en 5 kinderen. Maar ze vond de school bij hen in de wijk te behoudend. In een andere wijk vond ze wel wat haar aanstond, maar dan moesten ze daar wel een woning hebben. Ze vond een appartement, maar de woningbouwvereniging vond 1 appartement voor 5 kinderen en 2 volwassenen te klein. Dus huurde ze er 2 naast elkaar. Kijk, dan ben ik al geïnteresseerd. Zo eigenzinnig. Dus ik wilde wel eens komen praten. Haar leven bleek niet altijd even soepel te zijn verlopen en ook haar kinderen maakten roerige tijden door. De een heeft een stoornis in het autistisch spectrum, de ander is verslaafd en met weer een ander heeft ze geen contact. Maar wat voor haar vooropstaat, is dat ze hen goed wil achterlaten. Er moet een testament komen, ze moet beslissen wie ze wat wil nalaten en er moet worden uitgezocht hoe ze het f iscaal in goede banen kan leiden. Ik ben geen expert op dat gebied, maar ik kan wel luisteren en haar de weg wijzen naar een notaris en fiscalist. Samen hebben we ook besproken dat ze begraven wil worden. Daarmee ontneem ik haar zoon, die bij haar woont, een f linke zorg; hij kreeg maar niet concreet of ze nou wilde worden begraven of gecremeerd. Voor mij is het heel natuurlijk om met levensvragen om te gaan en ik help mensen er graag bij.’
‘Een totaal andere situatie waarin ik heb kunnen helpen, is bij het eindexamen van een middelbare scholier. Mieke wist natuurlijk dat ik in het onderwijs heb gezeten. Zodoende vroeg ze mij. Het ging om een meisje met een vermoeidheidsziekte. Ze mocht thuis examen doen, maar dan moest er wel iemand surveilleren. Als docent kon ik dat doen. Ook dit was een waardevolle taak. De moeder van het meisje wilde bijvoorbeeld met haar praten terwijl ze het examen maakte, maar dat mag natuurlijk niet. Vanuit mijn rol als oud-docent kon ik de rust creëren die nodig was.’
